શરીરના અંગોના નામ | Body Parts Name In Gujarati and English

શરીરના બધા જ અંગો ખુબ મહત્વના હોય છે, તેઓ બધા જ કોઈને કોઈ કાર્ય કરતા હોય છે. તેથી આ અંગેની જાણકારી મેળવી લેવી જરૂરી છે. અમે અહીં શરીરના નામો ગુજરાતી અને અંગ્રેજીમાં દર્શાવ્યા છે જેની જાણકારી પોસ્ટમાં છે.

આપણા શરીરના દરેક અંગ કોઈ મહત્વપૂર્ણ કાર્ય કરે છે. જેવી રીતે આંખો જોવાનું, નાક સૂંઘવાનું, કાન સાંભળવાનું તથા પગ ચાલવાનું કામ કરે છે. બાળકને શરીરના અંગો વિશેની માહિતી એવી ખુબ જ જરૂરી છે જેથી તેનું મગજ વિકસિત થાય છે.

શરીરના અંગોના નામ (Body Parts Name in Gujarati)

માનવ શરીર પ્રકૃતિનું એક અદ્ભુત સર્જન છે, જે અનેક અંગો અને તેમની સુવ્યવસ્થિત ક્રિયાઓથી બનેલું છે. શરીરના દરેક અંગનું પોતાનું વિશેષ મહત્વ છે અને દરેક અંગ એકબીજા સાથે સંકલન કરીને શરીરને યોગ્ય રીતે કાર્ય કરવા મદદ કરે છે.

બાળકો માટે શરીરના અંગોના નામ ગુજરાતી અને અંગ્રેજીમાં દર્શાવ્યા છે, જે નીચે અનુસાર છે.

માનવ શરીર ઘણા અગત્યના અંગોથી બનેલું એક અદ્ભુત અને જટિલ તંત્ર છે, જેમાં દરેક અંગનું પોતાનું વિશેષ કાર્ય હોય છે અને બધા અંગો મળીને શરીરને સ્વસ્થ અને કાર્યક્ષમ રાખે છે. શરીરનાં બાહ્ય અંગો અને આંતરિક અંગો હોય છે.

• 100+ ફળો ના નામ ફોટા સાથે 

(1) શારીરિક અંગોના કાર્ય વિશે માહિતી

માનવ શરીર કુદરતની એક અગત્યની રચના છે. જેમાં અનેક પ્રકારના અંગો અને તંત્રો એકબીજા સાથે સંકળાયેલા રહીને સતત કાર્ય કરતા રહે છે. શરીરના દરેક અંગનું પોતાનું વિશેષ મહત્વ છે અને તે પોતાનું કામ નિષ્ઠાપૂર્વક કરે છે.

આપણે આપણા શરીરના તમામ અંગોની યોગ્ય કાળજી રાખવી જોઈએ, સ્વચ્છતા જાળવવી જોઈએ, પૌષ્ટિક આહાર લેવો જોઈએ અને નિયમિત વ્યાયામ કરવો જોઈએ, જેથી આપણે સ્વસ્થ, સક્રિય અને આનંદમય જીવન જીવી શકીએ.

(2) શરીરના બાહ્ય અંગો ના નામ (External Body Parts Name)

શરીરના બાહ્ય અંગો આપણા શરીરના તે ભાગો છે જે બહારથી સ્પષ્ટ રીતે દેખાય છે અને રોજિંદા જીવનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ કાર્ય કરે છે. આ અંગોમાં માથું, આંખો, કાન, નાક, મોઢું, ગળું, હાથ, આંગળીઓ, પગ અને પગની આંગળીઓનો સમાવેશ થાય છે.

તમામ બાહ્ય અંગોની યોગ્ય સાર સંભાળ રાખવામાં આવે તો લાંબા સમય સુધી આપણે સ્વસ્થ જીવન જીવી શકતા હોય છે. તેથી આંતરિક અને બાહ્ય એવા બધા જ અંગોની યોગ્ય રીતે તકેદારી રાખવી ખુબ જ જરૂરી બને છે.

(3) શરીરના આંતરિક અંગો ના નામ (Internal Body Parts Name)

માનવ શરીરના આંતરિક અંગો આપણા જીવન માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે તે શરીરની અંદર રહી સતત વિવિધ જરૂરી કાર્યો કરે છે. આ અંગો બહારથી દેખાતા નથી, પરંતુ શરીરને સ્વસ્થ અને સક્રિય રાખવામાં તેમનો મુખ્ય ફાળો હોય છે.

આ બધા આંતરિક અંગો એકબીજાની સહાયથી કાર્ય કરે છે અને આપણા શરીરને સ્વસ્થ, મજબૂત અને કાર્યક્ષમ રાખે છે. તેથી શરીરના આંતરિક અંગોની કાળજી રાખવા માટે સ્વસ્થ આહાર, પૂરતી ઊંઘ અને નિયમિત વ્યાયામ ખૂબ જરૂરી છે.

• સૂકા મેવા ના નામ

શરીરના મહત્વપૂર્ણ અંગોની માહિતી

શરીરના તમામ અંગો મળીને આપણા શરીરને સ્વસ્થ, સક્રિય અને કાર્યક્ષમ રાખે છે. શરીરના બાહ્ય અંગોમાં માથું, આંખો, કાન, નાક, મોઢું, હાથ અને પગનો સમાવેશ થાય છે. આંતરિક અંગો જેવા કે મગજ, હૃદય અને કિડની પણ આપણા માટે ખુબ જરૂરી છે.

(1) માથું (Head)

માનવ શરીરની શરૂઆત માથા થી થાય છે. શરીરનો આ ખુબજ મહત્વનો ભાગ છે. જ્યાં મગજ આંખો, કાન, નાક અને મોં હોય છે.

• માથું શરીરના ઉપરના ભાગમાં આવેલું હોય છે અને તે ગળા સાથે જોડાયેલું હોય છે.
• માથા પર વાળ હોય છે, જે તેને ગરમી, ધૂળ અને સૂર્યપ્રકાશથી થોડી સુરક્ષા આપે છે.
• માથામાં આવેલી આંખો આપણને આસપાસની દુનિયા જોવા મદદ કરે છે.
• કાન અવાજ સાંભળવા અને શરીરનું સંતુલન જાળવવા માટે મદદ કરે છે.
• નાક શ્વાસ લેવા અને સુગંધ ઓળખવા માટે મહત્વપૂર્ણ છે.
• મોઢું ખાવા, બોલવા અને લાગણીઓ વ્યક્ત કરવા માટે ઉપયોગી છે.
• સ્વચ્છતા માટે માથું અને વાળને નિયમિત રીતે ધોવું જોઈએ અને તેનું ધ્યાન રાખવું જોઈએ.

(2) આંખો (Eyes)

આંખો માનવ શરીરના અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ઇન્દ્રિય અંગો છે, જે આપણને જોવા અને આસપાસની દુનિયાને સમજવામાં મદદ કરે છે. આંખો દ્વારા આપણે રંગ, આકાર, ગતિ અને પ્રકાશનો અનુભવ કરી શકીએ છીએ.

• આંખોની રચના – આંખ ઘણા ભાગોથી બનેલી છે:
• કોર્નિયા (Cornea) – આંખનો આગળનો પારદર્શક ભાગ, જે પ્રકાશને અંદર પ્રવેશવા દે છે.
• પુપિલ (Pupil) – આંખના મધ્યમાં આવેલું નાનું કાળું છિદ્ર, જેના દ્વારા પ્રકાશ અંદર જાય છે.
• આઇરિસ (Iris) – આંખનો રંગીન ભાગ, જે પુપિલના કદને નિયંત્રિત કરે છે.
• લેન્સ (Lens) – પ્રકાશને ફોકસ કરીને તેને રેટિના પર પહોંચાડે છે.
• રેટિના (Retina) – આંખનો પાછળનો ભાગ, જ્યાં પ્રકાશની માહિતી સંકેતોમાં બદલાઈ મગજ સુધી જાય છે.

(3) કાન (Ears)

કાન માનવ શરીરનું એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અંગ છે, જે માત્ર અવાજ સાંભળવા માટે જ નહીં પરંતુ શરીરનું સંતુલન જાળવવામાં પણ અગત્યની ભૂમિકા ભજવે છે. કાન આપણને આસપાસના અવાજો સમજવામાં, લોકો સાથે વાતચીત કરવામાં અને પર્યાવરણ વિશે માહિતગાર રહેવામાં મદદ કરે છે.

કાનના મુખ્ય ત્રણ ભાગ હોય છે: બાહ્ય કાન, મધ્ય કાન અને આંતરિક કાન.

• બાહ્ય કાન (Outer Ear) – તેમાં કાનનો દેખાતો ભાગ (પિનાના) અને કાનનો નળી (Ear canal) આવે છે. આ ભાગ અવાજની તરંગોને પકડીને અંદર તરફ મોકલે છે.
• મધ્ય કાન (Middle Ear) – તેમાં નાનું પડદું (Eardrum) અને ત્રણ નાની હાડકાં (ઓસિકલ્સ) હોય છે. આ ભાગ અવાજના કંપનને વધારે મજબૂત બનાવીને આંતરિક કાન સુધી પહોંચાડે છે.
• આંતરિક કાન (Inner Ear) – તેમાં કોક્લિયા (Cochlea) અને સેમીસર્ક્યુલર કેનાલ્સ હોય છે. કોક્લિયા અવાજના કંપનને નર્વ સંકેતોમાં ફેરવે છે, જે મગજ સુધી પહોંચે છે, જ્યારે સેમીસર્ક્યુલર કેનાલ્સ શરીરનું સંતુલન જાળવવામાં મદદ કરે છે.

(4) નાક (Nose)

નાક આપણા શરીરનું એક ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ અંગ છે, જે ચહેરાના મધ્ય ભાગમાં આવેલું હોય છે. નાકનું મુખ્ય કાર્ય શ્વાસ લેવામાં મદદ કરવાનું છે. આપણે નાક દ્વારા શુદ્ધ હવા અંદર લઈએ છીએ અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડ બહાર કાઢીએ છીએ.

• નાક શું છે? – નાક આપણા શરીરનું એક મહત્વપૂર્ણ અંગ છે, જે ચહેરા પર આવેલું હોય છે અને શ્વસન તંત્રનો મુખ્ય ભાગ છે.
• મુખ્ય કાર્ય – નાકનું મુખ્ય કાર્ય શ્વાસ લેવાનું છે. તે હવામાંથી ઓક્સિજન અંદર લે છે અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડ બહાર કાઢવામાં મદદ કરે છે.
• સુગંધ ઓળખવી – નાકમાં વિશેષ સંવેદનશીલ કોષો હોય છે, જે સુગંધ અને દુર્ગંધ ઓળખવામાં મદદ કરે છે. આ ક્ષમતા આપણને ખોરાક, ફૂલ અને આસપાસની વસ્તુઓ ઓળખવામાં મદદ કરે છે.
• હવાનું શુદ્ધિકરણ – નાકમાં નાના વાળ (હેયર) અને શ્લેષ્મા (મ્યુકસ) હોય છે, જે ધૂળ, જીવાણુઓ અને અશુદ્ધ પદાર્થોને અટકાવીને હવામાંથી શુદ્ધ હવા ફેફસાં સુધી પહોંચાડે છે.
• હવાનું ગરમ અને ભેજાળ બનાવવું – નાક હવામાંથી આવતી ઠંડી હવાને ગરમ અને ભેજાળ બનાવે છે, જેથી ફેફસાંને નુકસાન ન થાય.
• નાકના ભાગો – નાક બે છિદ્રોથી બનેલું છે, જેને નાસિકા કહેવામાં આવે છે. અંદર નાસિકા માર્ગ અને નાસિકા ગુહા હોય છે.

(5) મોઢું (Mouth)

મોઢું આપણા શરીરનું એક ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ અંગ છે, જે ચહેરાના આગળના ભાગમાં આવેલું હોય છે અને પાચન તંત્રનો પ્રારંભિક ભાગ માનવામાં આવે છે. મોઢાનું મુખ્ય કાર્ય ખોરાકને અંદર લેવુ છે.

• મોઢું શું છે? – મોઢું આપણા ચહેરાનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે અને પાચન તંત્રનો પ્રારંભિક અંગ છે. તે ખોરાક લેવું, બોલવું અને શ્વાસ લેવામાં મદદ કરે છે.
• મુખ્ય કાર્ય – મોઢાનું મુખ્ય કાર્ય ખોરાકને અંદર લેવુ અને તેને ચાવીને પચવા યોગ્ય બનાવવું છે.
• દાંતનું કાર્ય – મોઢામાં આવેલા દાંત ખોરાકને ચાવીને નાના ટુકડાઓમાં વહેંચે છે, જેથી જઠર તેને સરળતાથી પચાવી શકે.
• જીભનું કાર્ય – જીભ સ્વાદ ઓળખવામાં મદદ કરે છે, જેમ કે મીઠું, ખારું, ખાટું અને તીખું. તે બોલવામાં અને ખોરાક ગળવામાં પણ મદદ કરે છે.
• લાળ (થૂંક) – મોઢામાં લાળ ગ્રંથિઓ હોય છે, જે લાળ બનાવે છે. લાળ ખોરાકને ભેજાળ બનાવી તેને ગળવામાં અને પચવામાં મદદ કરે છે.
• બોલવામાં મહત્વ – મોઢું, જીભ અને હોઠ મળીને શબ્દો બોલવામાં અને અવાજને સ્પષ્ટ બનાવવામાં મદદ કરે છે.
• શ્વાસમાં સહાય – જ્યારે નાક બંધ હોય ત્યારે મોઢું શ્વાસ લેવા માટે મદદરૂપ બને છે.

(6) આંગળીઓ (Finger)

આંગળીઓમાં હાડકાં, સાંધા, સ્નાયુઓ અને નસો હોય છે, જે તેને વાળવા, સીધી કરવા અને હલનચલન કરવા માટે મદદ કરે છે. આંગળીઓના છેડા ખૂબ જ સંવેદનશીલ હોય છે, તેથી આપણે સ્પર્શનો અનુભવ કરી શકીએ છીએ.

• મુખ્ય કાર્ય – આંગળીઓ વસ્તુઓ પકડવા, લખવા, ખાવા અને વિવિધ કામ કરવા માટે મદદ કરે છે.
• અંગૂઠાનું મહત્વ – અંગૂઠો વસ્તુઓને મજબૂતીથી પકડવામાં સૌથી વધુ મદદરૂપ છે.
• સ્પર્શનો અનુભવ – આંગળીઓના છેડા ખૂબ જ સંવેદનશીલ હોય છે, જેના કારણે ગરમ, ઠંડું, નરમ કે કઠણ વસ્તુઓનો અહેસાસ થાય છે.
• લખવામાં ઉપયોગ – પેન અથવા પેન્સિલ પકડીને લખવા માટે આંગળીઓ ખૂબ જ જરૂરી છે.
• નાની વસ્તુઓ પકડવી – સોય, બટન, સિક્કો જેવી નાની વસ્તુઓ ઉપાડવામાં આંગળીઓ મદદ કરે છે.
• હાડકાં અને સાંધા – આંગળીઓમાં નાના હાડકાં અને સાંધા હોય છે, જે તેને વાળવા અને સીધી કરવા માટે મદદ કરે છે.

(7) પગ (Legs)

પગ આપણા શરીરના સૌથી મહત્વપૂર્ણ બાહ્ય અંગોમાંથી એક છે. પગ શરીરને ટેકો આપે છે અને આપણને ઊભા રહેવા, ચાલવા, દોડવા, કૂદવા અને એક જગ્યાથી બીજી જગ્યાએ જવા માટે મદદ કરે છે. પગ વગર દૈનિક જીવનની ઘણી સામાન્ય પ્રવૃત્તિઓ કરવી મુશ્કેલ બની જાય છે.

• પગ શું છે? – પગ આપણા શરીરના ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ બાહ્ય અંગોમાંથી એક છે. તે શરીરને ટેકો આપે છે અને હલનચલન માટે મદદ કરે છે.
• મુખ્ય કાર્ય – પગનું મુખ્ય કાર્ય આપણને ઊભા રહેવું, ચાલવું, દોડવું, કૂદવું અને એક જગ્યાથી બીજી જગ્યાએ જવું સરળ બનાવવું છે.
• શરીરનું વજન સહન કરવું – પગ આખા શરીરનું વજન સહન કરે છે અને શરીરને સંતુલિત રાખે છે.
• સંતુલન જાળવવું – પગની આંગળીઓ અને પંજું શરીરને ઊભું રાખવામાં અને પડી જવાથી બચાવવામાં મદદ કરે છે.
• રમતગમતમાં ઉપયોગ – દોડ, કૂદક, ફૂટબોલ, ક્રિકેટ, નૃત્ય અને વ્યાયામ જેવી પ્રવૃત્તિઓમાં પગનું ખૂબ મહત્વ છે.
• પગનું આરોગ્ય – મજબૂત પગ શરીરને સક્રિય અને તંદુરસ્ત રાખે છે.

(8) દાંત (Teeth)

દાંત આપણા શરીરનું ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ અંગ છે. તે મોઢાની અંદર જડબામાં ગોઠવાયેલા હોય છે અને ખોરાક ચાવવાનું મુખ્ય કામ કરે છે. દાંત વગર ખોરાકને સારી રીતે ચાવી શકાતો નથી, જેના કારણે પાચન પ્રક્રિયા પર પણ અસર પડે છે.

• દાંત શું છે? – દાંત મોઢાની અંદર જડબામાં આવેલાં કઠિન અંગો છે, જે ખોરાક ચાવવા માટે ઉપયોગી છે.
• મુખ્ય કાર્ય – દાંતનું મુખ્ય કાર્ય ખોરાકને કાપવું, ફાડવું, ચાવવું અને પીસવાનું છે, જેથી ખોરાક સરળતાથી પચી શકે.
• બોલવામાં મદદ – દાંત સ્પષ્ટ અને શુદ્ધ ઉચ્ચારણ સાથે બોલવામાં મદદ કરે છે.
• સુંદર સ્મિત – સ્વચ્છ અને સફેદ દાંત ચહેરાની સુંદરતા અને સ્મિતને આકર્ષક બનાવે છે.
• બાળકોના દાંત – નાના બાળકોમાં પહેલા દૂધના દાંત આવે છે, જે પછી પડી જાય છે.
• કાયમી દાંત – મોટા માણસમાં સામાન્ય રીતે ૩૨ દાંત હોય છે.

8 ગ્રહો ના નામ ગુજરાતીમાં

Body Parts Name in Gujarati and English PDF

જો તમે એક શિક્ષક અથવા માતા-પિતા તરીકે શરીરના અંગો વિશેની નામની માહિતી બાળકોને ભણાવવા માંગો માંગો છો તો તમને PDF File ની જરૂર પડી શકે છે. આ માટે નીચે PDF Download Link આપવામાં આવી છે. જ્યાંથી સમગ્ર શરીરના અંગો વિશેની લિસ્ટ ને ડાઉનલોડ કરી શકાય છે.

ઘણા શિક્ષકો સ્કૂલમાં આ ટોપિક નથી ભણાવતા. પરંતુ આવું કરવાને બદલે બાળકોને રુચિ સાથે સરળતાથી ભણાવવું જોઈએ. જેથી કરીને તેમને બોડી પાર્ટ્સ વિષે યોગ્ય માહિતી મળી રહે.

Note: લિંક દ્વારા ડાઉનલોડ કરવામાં કોઈ અસુવિધા જણાય તો અમને કોમેન્ટ દ્વારા જણાવી શકો છો.

સવાલ જવાબ (FAQ)

બાળકોને શરીરના અંગો વિશેની તમામ માહિતી આપવી ખુબ જ જરૂરી છે. આ વિષયને લઈને તેઓના મનમાં કેટલાક પ્રશ્નો જાગતા હોય છે. આમાંથી મુખ્ય સવાલોના જવાબ અહીં પ્રદર્શિત કરવામાં આવેલા છે જે નીચે અનુસાર છે.

(1) આપણા શરીરના મુખ્ય બાહ્ય અંગોના નામ ગુજરાતીમાં અને અંગ્રેજીમાં કયા છે?

જવાબ: આપણા શરીરના મુખ્ય બાહ્ય અંગોમાં માથું (Head), આંખો (Eyes), કાન (Ears), નાક (Nose), મોઢું (Mouth), હાથ (Hands) અને પગ (Legs/Feet) નો સમાવેશ થાય છે. આ બધા અંગો રોજિંદા જીવનમાં ખૂબ મહત્વપૂર્ણ છે.

આંખો જોવા માટે, કાન સાંભળવા માટે, નાક શ્વાસ લેવા અને સુગંધ ઓળખવા માટે, હાથ કામ કરવા માટે અને પગ ચાલવા માટે ઉપયોગી છે.

(2) શરીરના આંતરિક અંગોના નામ ગુજરાતીમાં અને અંગ્રેજીમાં લખો.

જવાબ: શરીરના મુખ્ય આંતરિક અંગોમાં મગજ (Brain), હૃદય (Heart), ફેફસા (Lungs), જઠર/પેટ (Stomach), યકૃત (Liver), વૃક્ક (Kidneys) અને આંતરડાં (Intestines) નો સમાવેશ થાય છે. આ અંગો શરીરની અંદર રહી સતત કામ કરે છે અને શરીરને સ્વસ્થ રાખે છે.

(3) આંખો અને કાનના નામ અંગ્રેજીમાં શું છે અને તેમનું કાર્ય શું છે?

જવાબ: આંખોને અંગ્રેજીમાં Eyes કહે છે અને કાનને Ears કહે છે. આંખો આપણને આસપાસની વસ્તુઓ જોવા, રંગો ઓળખવા અને વાંચવામાં મદદ કરે છે. કાન અવાજ સાંભળવા અને શરીરનું સંતુલન જાળવવામાં મદદ કરે છે.

(4) હાથ અને પગના અંગ્રેજી નામ શું છે અને તેઓ શા માટે મહત્વપૂર્ણ છે?

જવાબ: હાથને અંગ્રેજીમાં Hands અને પગને Legs/Feet કહે છે. હાથથી આપણે લખી શકીએ છીએ, વસ્તુઓ પકડી શકીએ છીએ અને કામ કરી શકીએ છીએ. પગ આપણને ચાલવા, દોડવા અને ઊભા રહેવામાં મદદ કરે છે. તેથી બંને અંગો આપણા દૈનિક જીવનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.

(5) નાક અને મોઢાના અંગ્રેજી નામ શું છે અને તેમનું કાર્ય શું છે?

જવાબ: નાકને અંગ્રેજીમાં Nose અને મોઢાને Mouth કહે છે. નાક શ્વાસ લેવા અને સુગંધ ઓળખવા માટે ઉપયોગી છે. મોઢું ખાવા, બોલવા અને લાગણીઓ વ્યક્ત કરવા માટે મહત્વપૂર્ણ છે. આ બંને અંગો શરીરના મુખ્ય બાહ્ય અંગોમાં આવે છે.

• 50+ અનાજ ના નામ

આશા કરુ છુ શરીરના અંગોના નામ વિશેની જાણકારી ગુજરાતી અને અંગ્રેજીમાં દર્શાવી શકી છુ. પોસ્ટ પસંદ આવી હોય તો અન્ય લોકો સાથે શેયર કરવા માટે પણ તમને નમ્ર વિનંતી છે.